bote.web.tr

Yükleniyor…

     PDF Merkezi Ana site ↗
    Eğitim Fakültesi

    Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin

    Eğitim fakültelerindeki Öğretim Teknolojileri dersi neyi amaçlar, 2018'de ne değişti ve öğretmen adayları bu dersten nasıl en iyi şekilde yararlanabilir?

    4 dk okuma
    Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin yazısının kapak görseli

    Eğitim fakültelerindeki meslek bilgisi dersleri arasında, teknolojinin hızla değişmesi nedeniyle içeriği en çok tartışılan derslerden biri Öğretim Teknolojileri. Bu yazıda dersin öğretmenlik programlarındaki yerini, 2018'deki değişikliği ve öğretmen adaylarının bu dersten nasıl en iyi şekilde yararlanabileceğini ele alıyoruz.

    Dersin programdaki yeri

    YÖK'ün 2018'de güncellediği öğretmenlik lisans programlarında Öğretim Teknolojileri, tüm programlarda ortak olan zorunlu meslek bilgisi dersleri arasında yer alır.[1] Yani bir sınıf öğretmeni adayı da, bir tarih öğretmeni adayı da bu dersi alır. Ders, meslek bilgisi dersleri içinde teknolojinin öğretimdeki rolüne odaklanan tek zorunlu derstir. Meslek bilgisi derslerinin tamamını bu yazıda listeledik.

    2018'de ne değişti?

    2018 güncellemesinden önce programlarda Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı adlı bir ders vardı. Güncellemeyle bu dersin yerini, kapsamı yeniden düzenlenmiş Öğretim Teknolojileri dersi aldı. Değişikliğin gerekçelerinden biri, eski dersin kapsamına ilişkin bölümler arasındaki farklılıklardı.[2] Yeni dersle birlikte materyal tasarımı ağırlıklı bir yaklaşımdan, teknolojinin öğretime entegrasyonunu daha geniş biçimde ele alan bir yaklaşıma geçildi.

    Kuramsal zemin

    Dersin temel sorusu şudur: Teknoloji, öğretmenin öğretim kararlarına nasıl hizmet eder? Bu soruyu yanıtlayan en etkili çerçevelerden biri TPACK modelidir. Mishra ve Koehler'e göre iyi bir teknoloji entegrasyonu, alan bilgisi, pedagojik bilgi ve teknoloji bilgisinin kesişiminde ortaya çıkar.[3] Modeli TPACK modeli nedir? yazımızda ayrıntılı anlattık.

    Öğretmenin dijital yetkinliğini tanımlayan çerçeveler de dersin hedeflerini somutlaştırmak için kullanılabilir. Avrupa Komisyonu'nun DigCompEdu çerçevesi, eğitimcilerin dijital yetkinliğini altı alanda 22 yetkinlikle tanımlar.[4] ISTE'nin öğretmen standartları ise öğretmeni öğrenen, lider, vatandaş, iş birlikçi, tasarımcı, kolaylaştırıcı ve analist rolleriyle ele alır.[5]

    Yeni gündem: yapay zekâ

    Üretken yapay zekâ araçlarının yaygınlaşması, Öğretim Teknolojileri dersine yeni bir boyut ekledi. UNESCO'nun 2024'te yayımladığı öğretmenler için yapay zekâ yetkinlik çerçevesi; insan merkezli bakış, yapay zekâ etiği, yapay zekâ temelleri ve uygulamaları, yapay zekâ pedagojisi ve mesleki gelişim için yapay zekâ olmak üzere beş boyutta 15 yetkinlik tanımlar.[6] Türkiye'de de MEB'in 2025'te yürürlüğe giren Eğitimde Yapay Zekâ Politika Belgesi ve Eylem Planı, öğretmen eğitimini eylem alanları arasında sayıyor.[7] Bu gelişmeler, öğretmen adaylarının teknolojiyi yalnızca kullanmayı değil, etik ve pedagojik açıdan değerlendirmeyi de öğrenmesini gerektiriyor. Konuyu eğitimde yapay zekâ yazımızda ele aldık.

    Örnek bir dönem akışı

    Dersin içeriği üniversiteye ve öğretim elemanına göre değişir. Aşağıdaki akış, yazıda anlattığımız çerçevelere dayanan örnek bir planlamadır; resmî bir program değildir:

    HaftaKonuÇıktı
    1–2Öğretim teknolojisinin tanımı ve tarihçesiKavram haritası
    3–4TPACK: alan, pedagoji ve teknolojinin kesişimiKendi alanından bir TPACK analizi
    5–6Dijital kaynakları seçme ve değerlendirmeKaynak değerlendirme ölçütleri listesi
    7–8Çoklu ortam tasarım ilkeleriYeniden tasarlanmış bir sunum
    9–10Çevrim içi ve harmanlanmış öğrenmeKısa bir çevrim içi etkinlik
    11–12Ölçme-değerlendirmede teknolojiDijital bir değerlendirme aracı
    13Yapay zekâ: olanaklar, riskler, etikSınıf için yapay zekâ kullanım ilkeleri
    14Erişilebilirlik ve kapsayıcılıkErişilebilirlik kontrol listesi

    Bu akışın ortak noktası, her haftanın somut bir ürünle bitmesidir. Dönem sonunda öğretmen adayının elinde, öğretmenlik uygulamasında ve mesleğin ilk yıllarında doğrudan kullanabileceği küçük bir portfolyo birikir.

    Dersten en iyi nasıl yararlanılır?

    YaklaşımUygulama önerisi
    Alanla ilişkilendirKendi alanınızda öğrencilerin zorlandığı bir konuyu seçip teknolojiyle nasıl daha anlaşılır kılabileceğinizi tasarlayın
    Araç değil amaçHer araç için "Bu, öğrencinin hangi öğrenme güçlüğünü gideriyor?" sorusunu sorun
    Uygulamada deneTasarladığınız etkinliği öğretmenlik uygulamasında ya da mikro öğretimde deneyin
    Tasarım ilkelerini kullanSunum ve videolarınızda çoklu ortam öğrenme ilkelerini uygulayın
    Etik boyutu unutmaÖğrenci verisi, telif hakları ve erişilebilirlik konularını tasarımın parçası yapın

    Çoklu ortam materyali hazırlarken Mayer'in ilkeleri, uzaktan öğretimde ise uzaktan eğitim tasarım ilkeleri işe yarar.

    Sık eleştirilen bir tuzak: araç tanıtımı

    Öğretim teknolojileri derslerinin en sık eleştirilen yanı, dersin bir "araç tanıtım kataloğuna" dönüşme riskidir. Her hafta yeni bir uygulamanın tanıtıldığı bir ders, öğretmen adaylarına kısa süreli bir beceri kazandırsa da araçlar değiştiğinde bu bilgi hızla eskir. Dersin kalıcı değeri, araçları değerlendirmek için kullanılabilecek ölçütleri öğretmesindedir: Bu araç hangi öğrenme hedefine hizmet ediyor? Hangi öğrenci grubuna uygun? Erişilebilir mi? Öğrenci verisini nasıl işliyor? DigCompEdu'nun dijital kaynaklar ve öğrenenleri güçlendirme alanları bu soruları sistemli biçimde sormak için bir çerçeve sunar.[4] Araç yerine ölçüt öğreten bir yaklaşım, öğretmen adaylarının meslek hayatları boyunca karşılaşacakları yeni teknolojilere hazırlanmasını sağlar.

    BÖTE ile ilişkisi

    Öğretim Teknolojileri dersi tüm öğretmen adaylarına eğitim teknolojisinin temellerini kazandırır; BÖTE programları ise bu alanda uzmanlaşmış öğretmenler yetiştirir. Bu iki düzey birbirini tamamlar: okullarda BÖTE mezunları, diğer branş öğretmenlerinin teknolojiyi pedagojik amaçlarla kullanmasına destek olabilir. Bölümün bu yönünü BÖTE nedir? rehberimizde anlattık. Alanın tanımı ve tarihi için Eğitim teknolojisi nedir? yazısına bakabilirsiniz.

    Özet

    • Öğretim Teknolojileri, tüm öğretmenlik programlarında okutulan zorunlu bir meslek bilgisi dersidir.
    • 2018 güncellemesiyle eski Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı dersinin yerini güncellenmiş Öğretim Teknolojileri dersi aldı.
    • Ders, teknolojinin öğretimde pedagojik amaçlarla kullanılmasını hedefler; TPACK, DigCompEdu ve ISTE gibi çerçeveler dersin kuramsal zeminini oluşturur.
    • Yapay zekâ gibi yeni teknolojiler, dersin güncel ve etik boyutunu daha da önemli hâle getiriyor.

    Sonuç

    Öğretim Teknolojileri, öğretmen adaylarının teknolojiye bakışını şekillendiren bir ders. Dersin değeri, en yeni araçları tanıtmasında değil; öğretmen adaylarına araçlar değiştikçe de geçerliliğini koruyacak bir soru sormayı öğretmesinde yatıyor: Bu teknoloji, öğrencilerimin öğrenmesine gerçekten nasıl katkı sağlıyor?

    Sık sorulan sorular

    Öğretim Teknolojileri dersi nedir?

    Tüm öğretmenlik lisans programlarında okutulan zorunlu bir meslek bilgisi dersidir. Öğretmen adaylarının teknolojiyi öğretimde pedagojik amaçlarla ve etik ilkelere uygun biçimde kullanmasını hedefler.

    Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı dersi kaldırıldı mı?

    2018 güncellemesiyle bu dersin yerini, kapsamı yeniden düzenlenmiş Öğretim Teknolojileri dersi aldı. Değişikliğin gerekçelerinden biri, dersin kapsamına ilişkin bölümler arası farklılıklardı.

    Öğretim Teknolojileri dersinde neler işlenir?

    Ders içeriği üniversiteye göre değişmekle birlikte genellikle öğretim teknolojisinin temel kavramları, teknolojinin öğretime entegrasyonu, dijital materyallerin seçimi ve değerlendirilmesi ile uzaktan ve çevrim içi öğrenme gibi konuları kapsar.

    Bu ders sadece BÖTE öğrencileri için mi?

    Hayır. Öğretim Teknolojileri, sınıf öğretmenliğinden matematik öğretmenliğine kadar tüm öğretmenlik programlarında ortak ve zorunlu bir meslek bilgisi dersidir.

    Dersten en iyi nasıl yararlanılır?

    Teknolojiyi kendi alanınızdaki somut bir öğretim sorununa bağlayın: öğrencilerin zorlandığı bir konuyu seçip onu teknolojiyle nasıl daha anlaşılır kılabileceğinizi tasarlayın ve uygulamada deneyin.

    Öğretim Teknolojileri dersi AGS'de çıkar mı?

    AGS'nin kapsamı eğitimin temellerini içerir ve öğretim teknolojileri bu kapsamla ilişkili olabilir. Kesin konu dağılımı için MEB ve ÖSYM'nin yayımladığı güncel kılavuzu kontrol edin.

    Kaynaklar

    1. 1

      Yükseköğretim Kurulu (2018). Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği Lisans Programı. ↑ Metinde göster

    2. 2

      Çetin, A. vd. (2021). 2018-2019 Öğretim Yılında Güncellenen Öğretmen Yetiştirme Lisans Programının İncelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 52. ↑ Metinde göster

    Tümünü gör · 5 kaynak dahaDaha az göster
    1. 3

      Mishra, P. ve Koehler, M. J. (2006). Technological Pedagogical Content Knowledge: A Framework for Teacher Knowledge. Teachers College Record, 108(6), 1017–1054. ↑ Metinde göster

    2. 4

      Redecker, C. (2017). European Framework for the Digital Competence of Educators: DigCompEdu. Avrupa Birliği Yayın Ofisi (JRC). ↑ Metinde: ab

    3. 5

      International Society for Technology in Education (ISTE) (2017). ISTE Standards: For Educators. ↑ Metinde göster

    4. 6

      Miao, F. ve Cukurova, M. (2024). AI Competency Framework for Teachers. UNESCO. ↑ Metinde göster

    5. 7

      Millî Eğitim Bakanlığı (2025). Eğitimde Yapay Zekâ Politika Belgesi ve Eylem Planı Yürürlüğe Girdi. ↑ Metinde göster

    Atıf

    APA 7

    BÖTE Editör Ekibi. (2026, 25 Eylül). Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin. BÖTE Blog. https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi

    BibTeX

    @online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
  author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
  title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
  organization = {BÖTE Blog},
  year         = {2026},
  date         = {2026-09-25},
  url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
  langid       = {turkish}
}

    Sitene göm

    Atıf kartını kendi sitenize ya da ders sayfanıza ekleyin. Kart APA 7 ve BibTeX kaydını birlikte taşır.

    Her sitede çalışır, JavaScript gerektirmez; bağlantı arama motorlarınca da görülür.

    <blockquote class="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi">
  <p><strong><a href="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi">Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin</a></strong> · BÖTE Blog</p>
  <p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 25 Eylül). Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi</p>
  <details>
    <summary>BibTeX</summary>
    <pre>@online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
  author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
  title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
  organization = {BÖTE Blog},
  year         = {2026},
  date         = {2026-09-25},
  url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
  langid       = {turkish}
}</pre>
  </details>
</blockquote>

    Hazır atıf kartı; yazı güncellendiğinde kart da kendiliğinden güncellenir.

    <iframe src="https://bote.web.tr/blog/embed/ogretim-teknolojileri-dersi"
  title="Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin: atıf kartı (BÖTE Blog)"
  width="100%" height="360" loading="lazy"
  style="border:0;max-width:680px"></iframe>

    README, GitHub, Notion ve statik site üreticileri için.

    > **[Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin](https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi)** · BÖTE Blog
>
> BÖTE Editör Ekibi. (2026, 25 Eylül). Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin. *BÖTE Blog*. https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi

```bibtex
@online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
  author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
  title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
  organization = {BÖTE Blog},
  year         = {2026},
  date         = {2026-09-25},
  url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
  langid       = {turkish}
}
```

    React ve Next.js bileşeni.

    const bibtex = `@online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
  author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
  title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
  organization = {BÖTE Blog},
  year         = {2026},
  date         = {2026-09-25},
  url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
  langid       = {turkish}
}`;

export function BoteAtif() {
  return (
    <blockquote className="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi">
      <p><a href="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi"><strong>Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin</strong></a> · BÖTE Blog</p>
      <p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 25 Eylül). Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi</p>
      <details>
        <summary>BibTeX</summary>
        <pre>{bibtex}</pre>
      </details>
    </blockquote>
  );
}

    Vue 3 tek dosya bileşeni (Nuxt ile de çalışır).

    <script setup>
const bibtex = `@online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
  author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
  title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
  organization = {BÖTE Blog},
  year         = {2026},
  date         = {2026-09-25},
  url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
  langid       = {turkish}
}`;
</script>

<template>
  <blockquote class="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi">
    <p><a href="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi"><strong>Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin</strong></a> · BÖTE Blog</p>
    <p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 25 Eylül). Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi</p>
    <details>
      <summary>BibTeX</summary>
      <pre>{{ bibtex }}</pre>
    </details>
  </blockquote>
</template>

    Svelte ve SvelteKit bileşeni.

    <script>
  const bibtex = `@online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
  author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
  title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
  organization = {BÖTE Blog},
  year         = {2026},
  date         = {2026-09-25},
  url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
  langid       = {turkish}
}`;
</script>

<blockquote class="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi">
  <p><a href="https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi"><strong>Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin</strong></a> · BÖTE Blog</p>
  <p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 25 Eylül). Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi</p>
  <details>
    <summary>BibTeX</summary>
    <pre>{bibtex}</pre>
  </details>
</blockquote>

    Atıf verisini JSON olarak çekip sayfaya ekler.

    // Sayfanızda <div id="bote-atif"></div> bulunmalı.
const yanit = await fetch("https://bote.web.tr/blog/atif/ogretim-teknolojileri-dersi.json");
const atif = await yanit.json();

const kutu = document.getElementById("bote-atif");
const baslik = Object.assign(document.createElement("a"), { href: atif.url, textContent: atif.title });
const apa = Object.assign(document.createElement("p"), { textContent: atif.apa });
const bib = Object.assign(document.createElement("pre"), { textContent: atif.bibtex });
kutu.append(baslik, apa, bib);

    APA 7 metnini yazdırır, BibTeX kaydını .bib dosyasına ekler.

    import requests

atif = requests.get("https://bote.web.tr/blog/atif/ogretim-teknolojileri-dersi.json", timeout=10).json()

print(atif["apa"])  # APA 7
with open("kaynaklar.bib", "a", encoding="utf-8") as bib:
    bib.write(atif["bibtex"] + "\n")  # BibTeX

    biblatex ile APA 7 biçeminde kaynakça.

    % 1) BibTeX kaydını kaynaklar.bib dosyasına ekleyin:
%    @online{bote-ogretim-teknolojileri-dersi,
%      author       = {{BÖTE Editör Ekibi}},
%      title        = {Öğretim Teknolojileri Dersi Nedir? Öğretmen Adayları İçin},
%      organization = {BÖTE Blog},
%      year         = {2026},
%      date         = {2026-09-25},
%      url          = {https://bote.web.tr/blog/ogretim-teknolojileri-dersi},
%      langid       = {turkish}
%    }

% 2) Belgede APA 7 biçemiyle kullanın:
\documentclass{article}
\usepackage[style=apa]{biblatex}
\addbibresource{kaynaklar.bib}
\begin{document}
Ayrıntı için bkz. \parencite{bote-ogretim-teknolojileri-dersi}.
\printbibliography
\end{document}
    Nasıl eklenir? JSON verisi

    Yayın tarihi:

    Bunlar da ilginizi çekebilir