Eski sistemde öğretmenler önce atanıyor, sonra aday öğretmen olarak bir ila iki yıl izleniyordu. 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu bu sırayı tersine çevirdi: değerlendirme artık atamadan önce, Millî Eğitim Akademisindeki hazırlık eğitiminde yapılıyor. Bu yazı adaylığın ne olduğunu, kimler için devam ettiğini ve yeni sistemde neden uygulanmadığını Kanun maddeleriyle anlatıyor.[1]
Eski sistem: atama, sonra adaylık
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre memurluğa ilk kez atananlar adaylık sürecinden geçer. Öğretmenlikte de atanan öğretmenler göreve başladıktan sonra aday öğretmen sayılır, bir yetiştirme programını tamamlayıp en az bir yıl görev yaptıktan sonra adaylıkları kaldırılırdı. 7528 sayılı Kanun'un geçiş hükmü bu programın son hâlini tanımlıyor.[1]
Geçiş dönemi: 1 Eylül 2025'e kadar atananlar
Kanun'un geçici 2. maddesine göre, maddenin yürürlüğe girdiği tarihte aday öğretmen olarak görev yapanlar ile 1 Eylül 2025 tarihine kadar aday öğretmen olarak istihdam edilenler Aday Öğretmen Yetiştirme Programına tabi tutuluyor. Program iki bölümden oluşuyor:[1]
| Bileşen | İçerik |
|---|---|
| Hizmet içi eğitim | Kişisel ve mesleki gelişime katkı sağlayan, memuriyete ve mesleğe hazırlığı içeren, en az 240 ders saati |
| Uygulama | Görev alınacak kurumun temel görevlerini gözlemleme ve bir danışman nezaretinde uygulama |
Adaylık süreci bir yıldan az, iki yıldan çok olamıyor. Programı tamamlayan ve bir yıllık görev süresini dolduran aday öğretmenlerin adaylıkları, süreç sonunda kaldırılarak öğretmenliğe atamaları yapılıyor.[1]
Aynı madde sözleşmeli öğretmenler için de bir hüküm içeriyor: Kanun yürürlüğe girdiğinde sözleşmeli olarak görev yapıp adaylığı tamamlamamış olanlar da bu adaylık sürecine tabi tutuluyor; adaylığı tamamlayan sözleşmeli öğretmenlerden üç yılı doldurup kadroya atananlar hakkında ise adaylık hükümleri uygulanmıyor.[1] Kanun'un geçici 1. maddesi de 1 Eylül 2025'e kadar yapılan sözleşmeli ve kadrolu atamalarda eski mevzuatın uygulanacağını belirtiyor.[1]
Yeni sistem: adaylık yok
1 Eylül 2025'ten sonra öğretmenliğe giriş Millî Eğitim Akademisi üzerinden yapılıyor. Hazırlık eğitimini başarıyla tamamlayanlar sözleşmeli öğretmen olarak istihdam ediliyor; üç yıllık çalışma süresini tamamlayanlar talepleri hâlinde kadroya atanıyor. Kanun'un 16. maddesi açık: bu madde kapsamında öğretmen kadrolarına atanan sözleşmeli öğretmenler hakkında 657 sayılı Kanunda düzenlenen adaylık hükümleri uygulanmaz.[1] Sözleşmeli öğretmenlik ve kadroya geçiş için sözleşmeli öğretmenlik: ne zaman kadroya geçilir?
| Eski sistem | Yeni sistem (7528) | |
|---|---|---|
| Atamadan önce | KPSS ve atama | AGS, Akademide 4 dönem hazırlık eğitimi |
| Mesleğe giriş değerlendirmesi | Atamadan sonra, adaylık sürecinde | Atamadan önce, Akademide |
| Uygulama | Danışman nezaretinde, görev yerinde | Uygulama okulunda, eğitim personeli, müdür ve uygulama öğretmeniyle |
| Başarısızlığın sonucu | Adaylığın kaldırılmaması | Akademiyle ilişiğin kesilmesi |
| Kadroya geçişte adaylık | Var | Yok |
Veri notu: 7528 sayılı Kanun md. 7-16 ve geçici 1-2; Hazırlık Eğitimi Programı.[1][2]
Adaylığın yerini ne aldı?
Adaylıkta yapılan iki şey, hizmet içi eğitim ve danışman nezaretinde uygulama, yeni sistemde mesleğe başlamadan önceye taşındı. Akademinin programı onar haftalık dört dönemden oluşuyor; üç dönem ortak ve alan dersleri ile haftada bir gün uygulama, dördüncü dönem tamamen okulda tam zamanlı öğretmenlik deneyimi.[2] Adaylıktaki danışman öğretmenin yerini, uygulama okulundaki uygulama öğretmeni alıyor; uygulama öğretmeni önceliği başöğretmen, uzman öğretmen ve en kıdemli öğretmenlerde.[1] Ayrıntı için akademi dersleri.
Önemli bir fark da sonuçta: yeni sistemde teorik derste 60, uygulamada 70 alamayan adayın Akademiyle ilişiği kesiliyor.[1] Ayrıntı: akademide başarısız olursam ne olur?
Adaylıkta geçen süre kariyerde sayılıyor
Geçiş dönemindeki öğretmenler için önemli bir güvence: aday öğretmenlikte geçen süreler, uzman öğretmen ve başöğretmen ünvanlarının verilmesinde öğretmenlikte geçmiş sayılıyor.[1] Uzman öğretmenlik için öğretmenlikte en az on yıl hizmet gerektiği düşünülürse bu, adaylık yıllarının kariyer basamaklarında kaybolmaması demek. Basamaklar için uzman öğretmenlik ve başöğretmenlik.
Değerlendirme: önce mi, sonra mı?
Dünyada iki yaklaşım da var: birçok ülkede mesleğe giriş bir deneme ya da adaylık dönemiyle başlıyor, bazı ülkelerde ise uzun bir okul uygulaması işe girişten önce yapılıyor. OECD'nin öğretmen politikaları raporu, hangi model seçilirse seçilsin mesleğe giriş döneminin destek ve değerlendirmeyle birlikte tasarlanmasını öneriyor.[3] TALIS verileri de yeni öğretmenlerin mesleğe giriş programlarına katılımının ülkelere göre çok değiştiğini gösteriyor.[4] Mesleğe giriş ve mentorluk programlarını inceleyen derleme ise bu desteğin yeni öğretmenlerin mesleğe bağlılığı, sınıf uygulamaları ve öğrenci başarısı üzerinde çoğunlukla olumlu etkili olduğunu buldu.[5] Yeni sistemde bu destek Akademide yoğunlaşıyor; atama sonrası ilk yıllarda yapılandırılmış bir destek olup olmayacağı ise ayrıca izlenmesi gereken bir konu. Kanunun genel çerçevesi için Öğretmenlik Mesleği Kanunu (7528).
Özet
- 7528 sayılı Kanunla yeni sistemde adaylık yok: Akademiden gelen sözleşmeli öğretmenler kadroya geçerken adaylık hükümleri uygulanmıyor.
- Adaylığın yerini mesleğe başlamadan önceki dört dönemlik hazırlık eğitimi aldı.
- 1 Eylül 2025'e kadar aday öğretmen olarak istihdam edilenler eski usulde Aday Öğretmen Yetiştirme Programına tabi.
- Bu programda en az 240 ders saati hizmet içi eğitim ve danışman nezaretinde uygulama var; adaylık 1-2 yıl.
- Aday öğretmenlikte geçen süre uzman öğretmen ve başöğretmenlik için öğretmenlikte sayılıyor.
Sık sorulan sorular
Aday öğretmenlik kalktı mı?
Yeni sistemde kaldırıldı. Millî Eğitim Akademisinden gelip üç yıllık sözleşmeli dönemi tamamlayarak kadroya atananlar hakkında 657 sayılı Kanundaki adaylık hükümleri uygulanmıyor.
Adaylığın yerine ne geldi?
Mesleğe başlamadan önce Millî Eğitim Akademisinde verilen dört dönemlik hazırlık eğitimi geldi. Ölçme ve değerlendirme artık atamadan önce, Akademide yapılıyor.
2025'ten önce atananlar ne olacak?
7528 sayılı Kanunun geçici 2. maddesine göre 1 Eylül 2025 tarihine kadar aday öğretmen olarak istihdam edilenler Aday Öğretmen Yetiştirme Programına tabi tutuluyor ve adaylık süreci sonunda adaylıkları kaldırılıyor.
Aday Öğretmen Yetiştirme Programı nedir?
En az 240 ders saatlik hizmet içi eğitim ile danışman nezaretinde yapılan uygulamalardan oluşan programdır. Adaylık süreci bir yıldan az, iki yıldan çok olamaz.
Adaylıkta geçen süre uzman öğretmenlikte sayılır mı?
Evet. Kanuna göre aday öğretmenlikte geçen süreler uzman öğretmen ve başöğretmen ünvanlarının verilmesinde öğretmenlikte geçmiş sayılıyor.
Sözleşmeli öğretmenler adaylıktan geçiyor mu?
Kanun yürürlüğe girdiğinde görevde olup adaylığı tamamlamamış sözleşmeli öğretmenler adaylık sürecine tabi tutuldu. Yeni sistemde Akademiden gelenlerin kadroya geçişinde adaylık uygulanmıyor.
Kaynaklar
Kaynakça ayarları
İkisi de varsayılan olarak kapalıdır; seçiminiz bu tarayıcıda hatırlanır.
- 1
Resmî Gazete (2024). 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu (18.10.2024 tarihli, 32696 sayılı Resmî Gazete). ↑ Metinde: abcçdefgğhı
Kaynak 17528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu (18.10.2024 tarihli, 32696 sayılı Resmî Gazete)
Resmî Gazete (2024).
Md. 8-11 hazırlık eğitimi, alınma şartları, başarı ve ilişik kesme; md. 14 aylık ödeme, askerlik, sağlık sigortası; md. 15-16 sözleşmeli istihdam ve kadroya geçiş; md. 20 kariyer basamakları.
Yazıda kullanıldığı yerler
- Giriş
- Eski sistem: atama, sonra adaylık
- Geçiş dönemi: 1 Eylül 2025'e kadar atananlar · 4 atıf
- Yeni sistem: adaylık yok · 2 atıf
- Adaylığın yerini ne aldı? · 2 atıf
- Adaylıkta geçen süre kariyerde sayılıyor
- 2
Millî Eğitim Bakanlığı Millî Eğitim Akademisi (2026). Millî Eğitim Akademisi Hazırlık Eğitimi Programı. ↑ Metinde: ab
Kaynak 2Millî Eğitim Akademisi Hazırlık Eğitimi Programı
Millî Eğitim Bakanlığı Millî Eğitim Akademisi (2026).
Onar haftalık dört dönem; üç dönem ortak dersler, alan eğitimi dersleri, okul/kurum uygulama dersleri (dördüncü dönem tam zamanlı öğretmenlik deneyimi), ölçme ve değerlendirme esasları.
Yazıda kullanıldığı yerler
Kaynağı aç ↗
Tümünü gör · 3 kaynak dahaDaha az göster
- 3
OECD Publishing (2005). Teachers Matter: Attracting, Developing and Retaining Effective Teachers. ↑ Metinde göster
Kaynak 3Teachers Matter: Attracting, Developing and Retaining Effective Teachers
OECD Publishing (2005).
Öğretmen politikalarına ilişkin OECD karşılaştırması: seçme, mesleğe giriş, kariyer ve ücret.
Yazıda kullanıldığı yerler
Kaynağı aç ↗ - 4
OECD Publishing (2019). TALIS 2018 Results (Volume I): Teachers and School Leaders as Lifelong Learners. ↑ Metinde göster
Kaynak 4TALIS 2018 Results (Volume I): Teachers and School Leaders as Lifelong Learners
OECD Publishing (2019).
Öğretmenlerin hizmet öncesi eğitimi, mesleğe giriş (induction) ve mentorluk uygulamalarına ilişkin uluslararası veriler.
Yazıda kullanıldığı yerler
Kaynağı aç ↗ - 5
Ingersoll, R. M. ve Strong, M. (2011). The impact of induction and mentoring programs for beginning teachers: A critical review of the research. Review of Educational Research, 81(2), 201–233. ↑ Metinde göster
Kaynak 5The impact of induction and mentoring programs for beginning teachers: A critical review of the research
Ingersoll, R. M. ve Strong, M. (2011). Review of Educational Research, 81(2), 201–233.
15 çalışmanın eleştirel incelemesi: mesleğe giriş desteği bağlılık ve mesleğe devam, sınıf uygulamaları ve öğrenci başarısı üzerinde çoğunlukla olumlu etkili.
Yazıda kullanıldığı yerler
Kaynağı aç ↗
Atıf
APA 7
BÖTE Editör Ekibi. (2026, 31 Ekim). Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?. BÖTE Blog. https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi
BibTeX
@online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
organization = {BÖTE Blog},
year = {2026},
date = {2026-10-31},
url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
langid = {turkish}
} Sitene göm
Atıf kartını kendi sitenize ya da ders sayfanıza ekleyin. Kart APA 7 ve BibTeX kaydını birlikte taşır.
Her sitede çalışır, JavaScript gerektirmez; bağlantı arama motorlarınca da görülür.
<blockquote class="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi">
<p><strong><a href="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi">Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?</a></strong> · BÖTE Blog</p>
<p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 31 Ekim). Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi</p>
<details>
<summary>BibTeX</summary>
<pre>@online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
organization = {BÖTE Blog},
year = {2026},
date = {2026-10-31},
url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
langid = {turkish}
}</pre>
</details>
</blockquote> Hazır atıf kartı; yazı güncellendiğinde kart da kendiliğinden güncellenir.
<iframe src="https://bote.web.tr/blog/embed/aday-ogretmenlik-kalkti-mi"
title="Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?: atıf kartı (BÖTE Blog)"
width="100%" height="360" loading="lazy"
style="border:0;max-width:680px"></iframe> README, GitHub, Notion ve statik site üreticileri için.
> **[Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?](https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi)** · BÖTE Blog
>
> BÖTE Editör Ekibi. (2026, 31 Ekim). Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?. *BÖTE Blog*. https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi
```bibtex
@online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
organization = {BÖTE Blog},
year = {2026},
date = {2026-10-31},
url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
langid = {turkish}
}
``` React ve Next.js bileşeni.
const bibtex = `@online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
organization = {BÖTE Blog},
year = {2026},
date = {2026-10-31},
url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
langid = {turkish}
}`;
export function BoteAtif() {
return (
<blockquote className="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi">
<p><a href="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi"><strong>Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?</strong></a> · BÖTE Blog</p>
<p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 31 Ekim). Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi</p>
<details>
<summary>BibTeX</summary>
<pre>{bibtex}</pre>
</details>
</blockquote>
);
} Vue 3 tek dosya bileşeni (Nuxt ile de çalışır).
<script setup>
const bibtex = `@online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
organization = {BÖTE Blog},
year = {2026},
date = {2026-10-31},
url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
langid = {turkish}
}`;
</script>
<template>
<blockquote class="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi">
<p><a href="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi"><strong>Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?</strong></a> · BÖTE Blog</p>
<p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 31 Ekim). Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi</p>
<details>
<summary>BibTeX</summary>
<pre>{{ bibtex }}</pre>
</details>
</blockquote>
</template> Svelte ve SvelteKit bileşeni.
<script>
const bibtex = `@online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
organization = {BÖTE Blog},
year = {2026},
date = {2026-10-31},
url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
langid = {turkish}
}`;
</script>
<blockquote class="bote-atif" cite="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi">
<p><a href="https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi"><strong>Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?</strong></a> · BÖTE Blog</p>
<p>BÖTE Editör Ekibi. (2026, 31 Ekim). Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?. <i>BÖTE Blog</i>. https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi</p>
<details>
<summary>BibTeX</summary>
<pre>{bibtex}</pre>
</details>
</blockquote> Atıf verisini JSON olarak çekip sayfaya ekler.
// Sayfanızda <div id="bote-atif"></div> bulunmalı.
const yanit = await fetch("https://bote.web.tr/blog/atif/aday-ogretmenlik-kalkti-mi.json");
const atif = await yanit.json();
const kutu = document.getElementById("bote-atif");
const baslik = Object.assign(document.createElement("a"), { href: atif.url, textContent: atif.title });
const apa = Object.assign(document.createElement("p"), { textContent: atif.apa });
const bib = Object.assign(document.createElement("pre"), { textContent: atif.bibtex });
kutu.append(baslik, apa, bib); APA 7 metnini yazdırır, BibTeX kaydını .bib dosyasına ekler.
import requests
atif = requests.get("https://bote.web.tr/blog/atif/aday-ogretmenlik-kalkti-mi.json", timeout=10).json()
print(atif["apa"]) # APA 7
with open("kaynaklar.bib", "a", encoding="utf-8") as bib:
bib.write(atif["bibtex"] + "\n") # BibTeX biblatex ile APA 7 biçeminde kaynakça.
% 1) BibTeX kaydını kaynaklar.bib dosyasına ekleyin:
% @online{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi,
% author = {{BÖTE Editör Ekibi}},
% title = {Aday Öğretmenlik Kalktı mı? 7528 ile Ne Değişti?},
% organization = {BÖTE Blog},
% year = {2026},
% date = {2026-10-31},
% url = {https://bote.web.tr/blog/aday-ogretmenlik-kalkti-mi},
% langid = {turkish}
% }
% 2) Belgede APA 7 biçemiyle kullanın:
\documentclass{article}
\usepackage[style=apa]{biblatex}
\addbibresource{kaynaklar.bib}
\begin{document}
Ayrıntı için bkz. \parencite{bote-aday-ogretmenlik-kalkti-mi}.
\printbibliography
\end{document} Yayın tarihi:
Bu yazı faydalı oldu mu?
Yorumlar
Henüz yorum yok.
